Φόρος ελεύθερου επαγγελματία: Το Τεκμαρτό εισόδημα αλλάζει. Δες πως θα φορολογηθείς για το 2024

Φόρος ελεύθερου επαγγελματία: Το Τεκμαρτό εισόδημα αλλάζει. Δες πως θα φορολογηθείς για το 2024. Και στις δύο αυτές περιπτώσεις το φορολογητέο εισόδημα συρρικνώνεται, με αποτέλεσμα και ο φόρος που προκύπτει να είναι μικρότερος συγκριτικά με αυτόν που καταβλήθηκε το φετινό έτος για τα εισοδήματα του 2023.

Με βάση τις αλλαγές: Σε αλλαγές που διορθώνουν το σύστημα υπολογισμού του φόρου των επαγγελματιών προχώρησε το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης και το προσεχές διάστημα αναμένεται οι νέες διατάξεις να κατατεθούν προς ψήφιση στη Βουλή. Οι αλλαγές αφορούν το ελάχιστο φορολογητέο εισόδημα για όσους δραστηριοποιούνται σε περιοχές με έως 1.500 κατοίκους, ενώ περιορίζεται και το ελάχιστο φορολογητέο εισόδημα για τους επαγγελματίες στους οποίους λαμβάνεται υπόψη ο τζίρος και οι αμοιβές των εργαζομένων.

1. Μειώνεται κατά 50% το ελάχιστο φορολογητέο εισόδημα για όσους δραστηριοποιούνται σε περιοχές με έως 1.500 κατοίκους, από 500 κατοίκους που ισχύει σήμερα.

Για παράδειγμα: Ατομική επιχείρηση (π.χ. καφενείο) που λειτουργεί 18 χρόνια σε μια δημοτική κοινότητα 1.200 κατοίκων δεν είχε φέτος έκπτωση 50% στο τεκμαρτό εισόδημα (επειδή ίσχυε μόνο για έως 500 κατοίκους). Με βάση τις τριετίες που ασκεί το επάγγελμα, φορολογήθηκε φέτος με τεκμαρτό εισόδημα 14.196 ευρώ και πλήρωσε φόρο 1.823,12 ευρώ, μαζί με το τέλος επιτηδεύματος.

Το 2025 το τεκμαρτό εισόδημα θα προσαυξηθεί βάσει της αύξησης στον κατώτατο μισθό του ιδιωτικού τομέα, κάθε χρόνο. Συγκεκριμένα, θα φτάσει τα 15.106 ευρώ. Με βάση τις αλλαγές, δεν θα φορολογηθεί για 15.106 ευρώ, αλλά για 7.553 ευρώ (-50%) και θα πληρώσει φόρο 680 ευρώ. Δεν θα πληρώσει, όμως, καθόλου τέλος επιτηδεύματος και τελικά γλιτώνει περίπου 1.143 ευρώ.

1. Το κριτήριο του μέγιστου μισθού εργαζομένου ως βάση σύγκρισης μεταφέρεται στο τέλος, ως πεδίο σύγκρισης μετά την προσμέτρηση των λοιπών κριτηρίων. Με βάση το ισχύον σύστημα υπολογισμού της ελάχιστης τεκμαρτής αμοιβής των ελεύθερων επαγγελματιών, ο μισθός του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου λαμβάνεται συγκριτικά στην αρχή, ως το μεγαλύτερο ποσό σε σχέση με τον κατώτατο μισθό πλέον των τριετιών του υπόχρεου, πριν από την προσμέτρηση των λοιπών κριτηρίων (προσαύξηση λόγω μισθοδοσίας και λόγω τζίρου).

Αποτελεί, δηλαδή, τη βάση/αφετηρία πάνω στην οποία χτίζονται οι λοιπές προσαυξήσεις προκειμένου για τον υπολογισμό του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος των αυτοαπασχολούμενων και των ατομικών επιχειρήσεων. Με την αλλαγή που δρομολογείται, ο μισθός του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου δεν λαμβάνεται υπόψη συγκριτικά στην αρχή, αλλά στο τέλος, μετά την προσμέτρηση των λοιπών κριτηρίων.

Έτσι, η βάση υπολογισμού της ελάχιστης τεκμαρτής αμοιβής περιορίζεται αποκλειστικά και μόνο στο ύψος του κατώτατου μισθού, πλέον των τριετιών που θεωρείται ότι θα αποκτούσε κατ’ ελάχιστον ο υπόχρεος αν ήταν ο ίδιος εργαζόμενος σε οποιαδήποτε άλλη επιχείρηση και θα αμειβόταν για τις παρεχόμενες υπηρεσίες του, πάνω στον οποίο υπολογίζονται στη συνέχεια και οι λοιπές προσαυξήσεις.

1. Aναπροσαρμόζεται προς τα άνω ο μέσος τζίρος του ΚΑΔ (και άρα μειώνεται το ποσό επιβολής επί του τζίρου), με βάση τα εισοδήματα του φορολογικού έτους 2023. Με βάση το ισχύον σύστημα υπολογισμού της ελάχιστης τεκμαρτής αμοιβής των ελεύθερων επαγγελματιών, σε περίπτωση που ο κύκλος εργασιών (τζίρος) του υπόχρεου (ελεύθερου επαγγελματία) υπερβαίνει τον μέσο ετήσιο κύκλο εργασιών (τζίρο) του Κωδικού Αριθμού Δραστηριότητας (ΚΑΔ) του κλάδου στον οποίο αυτός ανήκει και πραγματοποιεί τα υψηλότερα έσοδά του, υπολογίζεται προσαύξηση της ελάχιστης τεκμαρτής αμοιβής του κατά 5% επί της διαφοράς.

 

Για την εφαρμογή της εν λόγω προσαύξησης λαμβάνεται υπόψη ο μέσος όρος του ετήσιου κύκλου εργασιών του αντίστοιχου ΚΑΔ δεύτερου βαθμού του προηγούμενου φορολογικού έτους, που αφορά τους υπόχρεους, όπως αυτός αναρτάται στον ιστότοπο της ΑΑΔΕ.

Τιμές: Κόψαμε τα τρόφιμα 1ης ανάγκης τρόφιμα! 35% κάτω το λάδι – ντομάτες, 35% το κρέας

 

Με τη διόρθωση που θα γίνει, θα αναπροσαρμοσθεί προς τα πάνω ο μέσος όρος του ετήσιου τζίρου των ΚΑΔ των υπόχρεων του φορολογικού έτους 2023, έτσι ώστε κατά τον υπολογισμό της ελάχιστης τεκμαρτής αμοιβής των ελεύθερων επαγγελματιών για το φορολογικό έτος 2024 να μην προκύπτουν μεγάλες αποκλίσεις λόγω τζίρου, και επομένως και μεγάλες προσαυξήσεις, που θα είχαν ως αποτέλεσμα τον υπολογισμό μεγαλύτερης τεκμαρτής αμοιβής.

Για παράδειγμα:

Επιχειρηματίας λιανικού εμπορίου με έναρξη το 1993, κόστος μισθοδοσίας 32.000 ευρώ, τζίρο 351.114 ευρώ και δηλωθέντα κέρδη 19.804 ευρώ, απασχολεί δύο υπαλλήλους, εκ των οποίων ο υψηλότερα αμειβόμενος λαμβάνει 22.000 ευρώ ετησίως.

Ισχύον σύστημα: Ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα: 27.400 ευρώ (22.000 ευρώ max κατώτατου μισθού και μισθού υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου + 3.200 ευρώ λόγω προσαύξησης μισθοδοσίας + 2.200 ευρώ λόγω προσαύξησης ΚΑΔ).

Μετά τις αλλαγές: Ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα: 22.000 ευρώ (μείωση 19,71%), το οποίο προκύπτει ως εξής: 19.596 ευρώ (14.196 ευρώ κατώτατος μισθός + 3.200 ευρώ λόγω προσαύξησης μισθοδοσίας + 2.200 ευρώ λόγω προσαύξησης ΚΑΔ). Στη συνέχεια γίνεται σύγκριση με τον μισθό του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου και θα λαμβάνεται υπόψη το μεγαλύτερο, δηλαδή 22.000 ευρώ.

Τέλος επιτηδεύματος
Έπειτα από 13 χρόνια κλείνει ο κύκλος του τέλους επιτηδεύματος για όλους τους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους, ακόμα και για όσους αμείβονται με “μπλοκάκι”. Το μνημονιακό χαράτσι, που φτάνει έως 1.000 ευρώ, θα διατηρηθεί μόνο για τα νομικά πρόσωπα και τα υποκαταστήματά τους.

Με την κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος οι επαγγελματίες θα έχουν κέρδος 325 ευρώ ετησίως, ενώ ελαφρύνσεις θα δουν στις φορολογικές δηλώσεις του 2025 και όσοι πιάνονται στην παγίδα του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος.

 

Διαβάστε ακόμα:
Με τα άρθρα 13 και 15 έως 20 του ν. 5073/2023 θεσπίστηκαν νέες διατάξεις για τη φορολόγηση των ατομικών επιχειρήσεων, καθώς επίσης ρυθμίστηκαν και ειδικότερα επιμέρους θέματα που αφορούν στις ζημιές και στην προκαταβολή φόρου για το έτος 2024 των ατομικών επιχειρήσεων που υπάγονται στις εν λόγω διατάξεις.

Με το άρθρο 15 του ν. 5073/2023 προστέθηκε νέο άρθρο 28Α στον Κ.Φ.Ε. με το οποίο ορίζεται ότι, για τους ασκούντες ατομική επιχείρηση της περ. γ) της παρ. 2 του άρθρου 1 του ν. 4308/2014 (Ε.Λ.Π.) το ετήσιο ελάχιστο εισόδημα από την άσκηση της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας τεκμαίρεται ότι δεν μπορεί να υπολείπεται του ποσού που προσδιορίζεται σύμφωνα με τις νέες διατάξεις (σ.σ. δείτε παρακάτω).  Αναφορικά με την εφαρμογή των νέων διατάξεων πρέπει να περιμένουμε τις ερμηνευτικές εγκυκλίους διότι υπάρχουν αρκετά σημεία τα οποία χρήζουν διευκρινίσεων.

1. Εξαιρέσεις από το ελάχιστο καθαρό εισόδημα (παρ. 6 άρθρου 28Α του ΚΦΕ)
   Οι νέες διατάξεις, σύμφωνα με την παράγραφο 6 του άρθρου 28Α του ν. 4172/2013 δεν εφαρμόζονται:
   α) στα κέρδη από αγροτική επιχειρηματική δραστηριότητα,
   β) σε όσους αμείβονται σύμφωνα με την περ. στ’ της παρ. 2 του άρθρου 12, εφόσον συμβάλλονται με έως και τρία (3) φυσικά ή νομικά πρόσωπα, και σε ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές που συμβάλλονται με έως και δύο (2) ασφαλιστικές επιχειρήσεις και δηλώνουν ως επαγγελματική έδρα την κατοικία τους,
   γ) σε πρόσωπα που παρουσιάζουν αναπηρία ίση ή μεγαλύτερη του ογδόντα τοις εκατό (80%), και
   δ) σε καφενεία που βρίσκονται σε οικισμούς της χώρας με πληθυσμό μικρότερο των πεντακοσίων (500) κατοίκων.

Επισημάνσεις
Για την εφαρμογή της απαλλαγής της περίπτωσης α) λαμβάνεται υπόψη το εισόδημα όπως αυτό προκύπτει σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 21 του ΚΦΕ, (έσοδα από την παραγωγή γεωργικών, πτηνοτροφικών, κτηνοτροφικών, δασοκομικών, υλοτομικών και αλιευτικών προϊόντων), εάν ωστόσο η ατομική επιχείρηση έχει και εισόδημα από άλλη δραστηριότητα τα κέρδη αυτής της δραστηριότητας (σ.σ. τα εκτός αγροτικής δραστηριότητας) δεν απαλλάσσονται από το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα.
Για την απαλλαγή της περίπτωσης δ’ θα λαμβάνεται η τελευταία απογραφή του πληθυσμού της χώρας μας που δημοσιεύθηκε στο Φ.Ε.Κ. στις 26.4.2023 αριθμ. 2846/Β4-461
Ερώτημα γεννάται για την απαλλαγή της περίπτωσης β’ και ποια φυσικά πρόσωπα θα εντάσσονται σε αυτή, καθώς στην περίπτωση στ’ της παραγράφου 2 του άρθρου 12 του ν. 4172/2013 εντάσσονται και φυσικά πρόσωπα τα οποία συμβάλλονται και με πάνω από  3 (τρία) φυσικά ή νομικά πρόσωπα εφόσον το 75% του ακαθάριστου εισοδήματος προέρχεται από ένα από τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα, ενώ στη συγκεκριμένη περίπτωση της απαλλαγής της νέας διάταξης, ορίζεται συγκεκριμένο όριο (ειδικότερα ορίζεται: «συμβάλλονται με έως και τρία (3) φυσικά ή νομικά πρόσωπα») χωρίς να λαμβάνεται υπόψη εάν θα εντάσσονται και φυσικά πρόσωπα που συμβάλλονται με περισσότερα από 3, αλλά το 75% του εισοδήματος το λαμβάνουν από ένα πρόσωπο (φυσικό ή νομικό).

1. Ελάχιστο (τεκμαρτό) καθαρό εισόδημα (παρ. 1,2 του άρθρου 28Α του Κ.Φ.Ε.)

2.1.  Υπολογισμός ελάχιστου καθαρού εισοδήματος
Ο υπολογισμός του ελάχιστου κέρδους γίνεται με το άθροισμα τριών επιμέρους ποσών ως ακολούθως:

α) Υπολογισμός ποσού περίπτωσης α’:
– Υπολογισμός ποσού υποπερίπτωσης αα (ανάλογα με τα χρόνια δραστηριότητας/τριετίες)
– Υπολογισμός ποσού υποπερίπτωσης αβ (αποδοχές του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου)
Το τελικό ποσό περίπτωσης α’ προκύπτει μεταξύ του μεγαλύτερου των υποπεριπτώσεων αα’ και αβ’
β) Προσαύξηση επί του ποσού της περίπτωσης α’ (κόστος μισθοδοσίας)
γ) Προσαύξηση επί του ποσού της περίπτωσης α’ (προσαύξηση ΚΑΔ)

Αναλυτικά:

α) Ελάχιστο καθαρό εισόδημα βάσει κατώτατου μισθού ή βάσει μικτού μισθού του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου

αα) Το ελάχιστο καθαρό εισόδημα της υποπερίπτωσης αα’ ορίζεται ως ο ετήσιος κατώτατος μισθός ο οποίος για το 2023 είναι τα 780,00 ευρώ το μήνα [άρθρο 134 του Κ.Α.Ε.Δ. ((π.δ. 80/2022)] και ο οποίος προσαυξάνεται κατά 10% ανά τριετία μετά το έκτο (6) έτος δραστηριότητας (2 τριετίες) της ατομικής επιχείρησης.

Συγκεκριμένα, η περίπτωση αα) όπως δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ ορίζει τα εξής:
αα) του ετήσιου ποσού του μικτού κατώτατου μισθού των άρθρων 134 του Κώδικα Ατομικού Εργατικού Δικαίου (π.δ. 80/2022, Α’ 222) και 103 του παρόντος, όπως ισχύει κατά την τελευταία ημέρα του αντίστοιχου φορολογικού έτους, προσαυξανόμενου κατά δέκα τοις εκατό (10 %) για τα τρία (3) έτη που έπονται της δεύτερης τριετίας από τη δήλωση έναρξης επαγγελματικής δραστηριότητας, επιπλέον δέκα τοις εκατό (10%), επί του ποσού της τρίτης τριετίας για τα τρία (3) έτη που έπονται της δεύτερης τριετίας και επιπλέον δέκα τοις εκατό (10%), επί του ποσού της τέταρτης τριετίας για τα επόμενα έτη ή…

Οι προσαυξήσεις που εφαρμόζονται για την 4η και 5η τριετία, βάσει στενής ερμηνείας της διάταξης έχουν ως ακολούθως :

Τριετίες   Προσαύξηση Ελάχιστο εισόδημα
1 (1ο έως 3ο έτος)     10.920,00
2 (4ο έως 6ο έτος)     10.920,00
3 (7ο έως 9ο έτος) 10% 1.092,00 12.012,00
4 (10ο έως 12ο έτος) 10% 1.201,20 13.213,20
5 (13ο και άνω) 10% 1.321,32 14.534,52
Ωστόσο, στα παραδείγματα τα οποία έχουν δημοσιευθεί από το υπ. Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών,  αλλά και σε όλες τις αναφορές του υφυπουργού Οικονομικών στα ΜΜΕ (τα οποία αποτελούν κατά τη γνώμη μας και τη βούληση του νομοθέτη), αλλά και στην αιτιολογική έκθεση, ο τρόπος υπολογισμού και τα ελάχιστα ποσά των τριετιών που αναφέρονται είναι τα ακόλουθα:

Αναλυτικά η προσαύξηση εφαρμόζεται όπως δείχνει ο παρακάτω πίνακας
Τριετίες   Προσαύξηση Ελάχιστο εισόδημα
1 (1ο έως 3ο έτος)     10.920,00
2 (4ο έως 6ο έτος)     10.920,00
3 (7ο έως 9ο έτος) 10% 1.092,00 12.012,00
4 (10ο έως 12ο έτος) 10% 1.092,00 13.104,00
5 (13ο και άνω) 10% 1.092,00 14.196,00

Επισήμανση
Οι τριετίες και τα χρόνια δραστηριότητας για την εφαρμογή της διάταξης υπολογίζονται σε οποιαδήποτε δραστηριότητα ανεξαρτήτως ΚΑΔ. Συνεπώς, εάν μια ατομική επιχείρηση έχει ασκήσει δραστηριότητα για 3 έτη, στη συνέχεια διακόψει και μετά από κάποια έτη ασκήσει άλλη δραστηριότητα, τα έτη θα συνεχίσουν να μετράνε από το 3ο έτος ανεξάρτητα εάν η νέα δραστηριότητα εντάσσεται σε άλλο ΚΑΔ και ο φορολογούμενος θεωρείται ότι ήδη έχει συμπληρώσει ήδη μια τριετία.
Επισήμανση για τη διακοπή της επαγγελματικής δραστηριότητας
Σύμφωνα με το νέο άρθρο 28Δ του ΚΦΕ όπως προστέθηκε με το άρθρο 18 του ν. 5073/2023, το χρονικό διάστημα κατά το οποίο οι υπόχρεοι του άρθρου 28Α του ΚΦΕ προέβησαν σε διακοπή της επαγγελματικής τους δραστηριότητας δεν προσμετράται για τον υπολογισμό της προσαύξησης της υποπερ. αα) της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 28Α και για τα χρονικά διαστήματα της παρ. 1 του άρθρου 28Γ.

αβ) Εφόσον η ατομική επιχείρηση απασχολεί υπάλληλο, το ανωτέρω ποσό που προκύπτει από την υποπερίπτωση αα’ συγκρίνεται με τις ετήσιες μικτές αποδοχές του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου και επιλέγεται το μεγαλύτερο εξ αυτών.

Παράδειγμα: Ατομική επιχείρηση με 8 χρόνια δραστηριότητα (στην 3η τριετία) και με ελάχιστο τεκμαιρώμενο εισόδημα 12.012,00 απασχολεί υπάλληλο με ετήσιες μικτές αποδοχές ύψους 14.000 ευρώ. Σε αυτή την περίπτωση το ποσό της περίπτωσης α’ προσδιορίζεται σε 14.000,00 (14.000,00 >12.012,00).

Επισήμανση
Στις ετήσιες μικτές αποδοχές γεννάται το ερώτημα εάν θα συμπεριλαμβάνονται σε αυτές και οι παροχές σε είδος που μπορεί να δίνει ο επιχειρηματίας στον υψηλότερα αμειβόμενο υπάλληλο, καθώς σύμφωνα με το άρθρο 12 του ΚΦΕ στο ακαθάριστο εισόδημα από μισθωτή εργασία και συντάξεις περιλαμβάνει τα πάσης φύσεως εισοδήματα σε χρήμα ή σε είδος που αποκτώνται στο πλαίσιο υφιστάμενης, παρελθούσας ή μελλοντικής εργασιακής σχέσης.

Περιορισμός
Το ποσό της ανωτέρω περίπτωσης α’ δεν μπορεί να ξεπερνάει τις 30.000 ευρώ.

β)  Το ποσό της περίπτωσης α’ προσαυξάνεται με δέκα τοις εκατό (10%) επί του ετήσιου κόστους που καταβάλλει ο επιχειρηματίας που υπάγεται στις διατάξεις αυτές, για τη μισθοδοσία του προσωπικού που απασχολεί

Επισήμανση
Το ετήσιο κόστος της μισθοδοσίας περιλαμβάνει τόσο τις μικτές αποδοχές των υπαλλήλων που τυχόν απασχολεί ο εργοδότης, όσο και τις εργοδοτικές εισφορές. Περιλαμβάνει επίσης και τις λοιπές παροχές που μπορεί να δίνονται στο εργαζόμενο και οι οποίες συμπεριλαμβάνονται στο κόστος μισθοδοσίας όπως αυτό αποτυπώνεται στον οικείο κωδικό του εντύπου Ε3.

Περιορισμός
Το ποσό της ανωτέρω περίπτωσης β’ δεν μπορεί να ξεπερνάει τα 15.000 ευρώ.

γ)  Το ποσό της περίπτωσης α’ προσαυξάνεται τέλος με πέντε τοις εκατό (5%) επί του ποσού, κατά το οποίο ο κύκλος εργασιών του υπόχρεου υπερβαίνει τον μέσο ετήσιο κύκλο εργασιών του Κ.Α.Δ. της περ. ιστ) της παρ. 1 του άρθρου 16 του ν. 4919/2022 *(Α’ 71), όπως ορίζεται με την απόφαση που εκδίδεται με βάση την παρ. 4 του άρθρου 57 του ν. 4919/2022, στον οποίο ο υπόχρεος πραγματοποιεί τα υψηλότερα έσοδα.
*ιστ) οι ατομικές επιχειρήσεις με εγκατάσταση στην ημεδαπή και σκοπό το κέρδος που:
ιστα) διενεργούν εμπορικές πράξεις στο όνομά τους, κατά σύνηθες επάγγελμα, ή
ιστβ) διαθέτουν αγαθά ή υπηρεσίες ή διαμεσολαβούν στη διάθεση αυτών με επιχειρηματικό κίνδυνο, μέσω οργανωμένης υποδομής ή μέσω εκμετάλλευσης της εργασίας τρίτων προσώπων.

Η απόφαση η οποία ορίζει τους ΚΑΔ που αντιστοιχούν σε εμπορική δραστηριότητα, για την εγγραφή των φυσικών προσώπων στο Γ.Ε.ΜΗ και η οποία έχει εκδοθεί  κατ εξουσιοδότηση του σχετικού άρθρου του ν. 4919/2022 είναι η 44070/28-04-2022 όπως έχει τροποποιηθεί με την 96618/10-10-2022.

Επισήμανση
Ερώτημα παραμένει γιατί επιλέχθηκε η διάταξη της παρ. 1 του άρθρου 16 του ν. 4919/2022 η οποία αφορά στους ΚΑΔ οι οποίοι εγγράφονται υποχρεωτικά στο ΓΕΜΗ, αφού σύμφωνα με την εξουσιοδοτική απόφαση 44070/28-04-2022 αρκετοί ΚΑΔ δεν είναι υπόχρεοι στο ΓΕΜΗ (π.χ. λογιστές). Για τις δραστηριότητες αυτές δεν θα υπολογίζεται η προσαύξηση βάσει ΚΑΔ ή πρόκειται για μια λανθασμένη διατύπωση;

2.2. Μη εφαρμογή της προσαύξησης βάσει ΚΑΔ – Ανάρτηση των μέσων όρων από την ΑΑΔΕ

Η προσαύξηση της περ. γ) δεν θα εφαρμόζεται στις ακόλουθες περιπτώσεις:
α) όταν ο μέσος όρος του ετήσιου κύκλου εργασιών του αντίστοιχου Κ.Α.Δ. δεν υπερβαίνει τις δέκα χιλιάδες (10.000) ευρώ ή
β) όταν το πλήθος των επιτηδευματιών που υπάγονται στον συγκεκριμένο Κ.Α.Δ. δεν υπερβαίνει τους τριάντα (30).

Για την εφαρμογή της προσαύξησης βάσει τζίρου λαμβάνεται υπόψη ο μέσος όρος του ετήσιου κύκλου εργασιών του αντίστοιχου ΚΑΔ δεύτερου βαθμού του προηγούμενου φορολογικού έτους, που αφορά στους υπόχρεους όπως αυτός αναρτάται στον ιστότοπο της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.), εντός ενός μηνός από τη λήξη της προθεσμίας υποβολής των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος του άρθρου 67 εκάστου έτους.
Για τον προσδιορισμού του μέσου όρου δεν λαμβάνονται υπόψη οι επιτηδευματίες με μηδενικό κύκλο εργασιών.

Ειδική μέριμνα για ορισμένους ΚΑΔ που αφορούν το λιανικό εμπόριο ψιλικών
Ειδικά ως προς τους υπόχρεους με Κ.Α.Δ. «εκμετάλλευση καταστήματος ψιλικών ειδών γενικά (47.19.10.01)», «εκμετάλλευση περιπτέρου(47.19.10.02)» και «λιανικό εμπόριο προϊόντων καπνού σε εξειδικευμένα καταστήματα (47.26)», για τον προσδιορισμό του ετήσιου κύκλου εργασιών του υπόχρεου και τον προσδιορισμό του μέσου όρου του ετήσιου κύκλου εργασιών του Κ.Α.Δ. δεν λαμβάνονται υπόψη οι πωλήσεις των καπνοβιομηχανικών προϊόντων της περ. α) της παρ. 4 του άρθρου 30 του ν. 2859/2000 (Κ.ΦΠΑ).
Για τους υπόχρεους με Κ.Α.Δ. «εκμετάλλευση καταστήματος ψιλικών ειδών γενικά (47.19.10.01)» και «εκμετάλλευση περιπτέρου (47.19.10.02)» ως μέσος όρος της περ. γ) λαμβάνεται υπόψη ο μέσος όρος ετήσιου κύκλου εργασιών του συνόλου των επιτηδευματιών με τους δύο αυτούς Κ.Α.Δ., χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι επιτηδευματίες με μηδενικό κύκλο εργασιών.
Για την εύρεση του μέσου όρου ετήσιου κύκλου εργασιών των επιτηδευματιών με τους λοιπούς τεταρτοβάθμιους κωδικούς υπό τον Κ.Α.Δ. 47.19, πλην των Κ.Α.Δ. 47.19.10.01 και 47.19.10.02, δεν λαμβάνονται υπόψη οι επιτηδευματίες με Κ.Α.Δ. 47.19.10.01 και 47.19.10.02.

Παράδειγμα προσαύξησης  βάσει ΚΑΔ
Έστω ότι ο κλάδος υπηρεσίες εστιατορίων με ΚΑΔ 56.10 έχει μέσο κύκλο εργασιών 55.000 και ατομική επιχείρηση η οποία εντάσσεται στην διάταξη, έχει κύκλο εργασιών από τον ίδιο ΚΑΔ  (ως Κύρια ή Δευτερεύουσα δραστηριότητα) ύψους 60.000, τότε η προσαύξηση υπολογίζεται ως εξής: 60.000-55.000 = 5.000 * 5% = 250,00 ευρώ.
Σε περίπτωση που η επιχείρηση έχει κύκλο εργασιών μεγαλύτερο και από δραστηριότητα που εντάσσεται σε άλλον ΚΑΔ, τότε η σύγκριση γίνεται  με τον μέσο όρο αυτού του ΚΑΔ.

2.3 Μαχητό τεκμηρίου

Σύμφωνα με την παράγραφο 3 του άρθρου 28Α του ν. 4172/2013 το ελάχιστο ετήσιο εισόδημα που προσδιορίζεται με βάσει τις παραπάνω περιπτώσεις (α+β+γ) μπορεί να αμφισβητηθεί από τον υπόχρεο για αντικειμενικούς λόγους, εφόσον συντρέχει ιδίως κάποια από τις παρακάτω προϋποθέσεις:

α) στρατιωτική θητεία,
β) φυλάκιση,
γ) νοσηλεία σε νοσοκομείο ή κλινική,
δ) αδυναμία άσκησης δραστηριότητας λόγω εγκυμοσύνης ή κατά τους δώδεκα (12) μήνες μετά τον τοκετό ή την υιοθεσία ή αναδοχή τέκνου,
ε) εκτεταμένες φυσικές καταστροφές που κατέστησαν αδύνατη, συνολικά ή μερικά, την άσκηση της επαγγελματικής ή επιχειρηματικής τους δραστηριότητας,

στ) ανάκληση της άδειας λειτουργίας της ατομικής τους επιχείρησης ή της άδειας άσκησης επαγγέλματός τους,
ζ) απαγόρευση λειτουργίας του καταστήματος ή άλλου χώρου άσκησης της επαγγελματικής ή επιχειρηματικής τους δραστηριότητας σε εφαρμογή απόφασης δημόσιας αρχής για λόγους προστασίας της δημόσιας υγείας ή άλλου λόγου που υπαγορεύει το δημόσιο συμφέρον,
η) άλλοι λόγοι ανωτέρας βίας που εμποδίζουν την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.

 

Για την εφαρμογή του μαχητού ο φορολογούμενος προσκομίζει τα αναγκαία δικαιολογητικά για την απόδειξη των ισχυρισμών του στη Φορολογική Διοίκηση, η οποία ελέγχει την αλήθεια των ισχυρισμών και την ακρίβεια των αποδεικτικών στοιχείων του υπόχρεου και υποχρεούται να μειώσει ανάλογα το ελάχιστο ετήσιο εισόδημα.

 

Επισήμανση
Τα δικαιολογητικά των παραπάνω περιπτώσεων, καθώς και οι λοιπές λεπτομέρειες θα καθοριστούν με σχετική απόφαση της ΑΑΔΕ (βάσει εξουσιοδοτικής διάταξης που προβλέπεται στην παρ. 8 του άρθρου 28Α), ωστόσο, θεωρούμε ότι για κάποιες από αυτές τις περιπτώσεις μπορεί να θεσπιστεί διαδικασία αυτόματης ενημέρωσης της ΑΑΔΕ από τους αρμόδιους φορείς (πχ. στις περιπτώσεις α, β, γ, στ, ζ).

Ερώτημα παραμένει εάν θα υπάρχει πλήρης ή αναλογική χρονική απαλλαγή σε κάποιες από τις παραπάνω περιπτώσεις, όταν η δραστηριότητα δεν ασκείται ολόκληρο το φορολογικό έτος.

 

Σε ότι αφορά την περίπτωση η’ και το μαχητό λόγω ανωτέρας βίας, σημειώνουμε ότι κατά γενική αρχή του δικαίου, συνιστά περίπτωση ανωτέρας βίας οποιοδήποτε ανυπαίτιο γεγονός εντελώς εξαιρετικής φύσης, το οποίο δεν αναμενόταν, ούτε ήταν δυνατό να προληφθεί ή να αποτραπεί, ούτε με μέτρα άκρας επιμέλειας και σύνεσης, ανεξάρτητα αν το γεγονός είναι εσωτερικό ή όχι.

Επίσης κατά την πάγια Διοικητική και Δικαστική νομολογία ανωτέρα βία αποτελεί κάθε γεγονός απρόβλεπτο, το οποίο στη συγκεκριμένη περίπτωση δεν μπορούσε να αποτραπεί ούτε με την επίδειξη άκρας επιμέλειας και σύνεσης, λόγω του οποίου καθίστατο ανέφικτο στον υπόχρεο να προβεί ο ίδιος ή με άλλο πρόσωπο στην επιβαλλόμενη σ’ αυτόν ενέργεια (ΣτΕ 4228/2011, ΣτΕ 2546/2008, ΣτΕ 239/2003, ΣτΕ 2192/2002).

Περαιτέρω ανωτέρα βία συνιστούν περιστατικά απρόβλεπτα, τα οποία δικαιολογούν απόλυτη αδυναμία για την επιμέλεια των υποθέσεων του διοικούμενου, διότι τον παρεμποδίζουν από οποιαδήποτε ενέργεια, έστω και με κάποιο πληρεξούσιο (ΣτΕ 2977/95, ΔΔικ 1997/330, ΣτΕ 120/2004, ΑΠ Ολομ. 29/92, ΔΔικ 1992/8032172/1983, 5166/1987).
Ως περιστατικό, το οποίο αποτελεί ανώτερη βία, θεωρείται συνήθως η βαριά ασθένεια, η οποία κατά τις ειδικές συνθήκες κάθε φορά προκαλεί τέτοια αδυναμία.
Έχει γίνει επίσης δεκτό ότι δεν θεωρείται ότι συνιστά ανωτέρα βία ή απλή ασθένεια (ΣτΕ 1766/1967) και η φυλάκιση (ΣτΕ 1524/1961).

2.3. Μαχητό μέσω ελέγχου

Σύμφωνα με την παράγραφο 5 του άρθρου 28Α του ν. 4172/2013, αν ο υπόχρεος αμφισβητεί το ποσό που προκύπτει από την εφαρμογή των νέων διατάξεων, για λόγους πέρα από τη συνδρομή των προϋποθέσεων της παρ. 3, μπορεί να ζητεί τη διενέργεια ελέγχου του άρθρου 23 του ν. 4987/2022 (ΚΦΔ) για να αποδειχθεί η ακρίβεια της δήλωσής του για εισόδημα μικρότερο του τεκμαρτού.

Και σε αυτή την περίπτωση τις λεπτομέρειες θα τις καθορίσει με απόφαση η Α.Α.Δ.Ε. (βάσει της εξουσιοδοτικής διάταξης που ορίζεται στην παρ. 8 του άρθρου 28Α)

2.4. Περιορισμός τεκμηρίου για υπόχρεους που ασκούν δραστηριότητα ορισμένα χρονικά διαστήματα μέσα στο έτος.

Σύμφωνα με την παρ. 7 του άρθρου 28Α του ν. 4172/2013, όταν οι επαγγελματικές δραστηριότητες του υπόχρεου περιορίζονται χρονικά από νομοθετικές και κανονιστικές ρυθμίσεις που περιορίζουν την άσκηση της δραστηριότητας εντός του φορολογικού έτους, το τεκμήριο ισχύει αναλογικά για το χρονικό διάστημα κατά το οποίο οι δραστηριότητες αυτές επιτρέπονται.

 

Επισήμανση
Η ΑΑΔΕ θα πρέπει να διευκρινίσει ποιες περιπτώσεις αφορά η συγκεκριμένη διάταξη καθώς εφόσον δεν αποτελεί ξεχωριστή  περίπτωση της παραγράφου 3 όπως πχ. η περίπτωση η’ (μαχητό τεκμηρίου λόγω ανωτέρας βίας) θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη από τη φορολογική αρχή κατά τη διαδικασία του προσδιορισμού του ελάχιστου (τεκμαρτού) καθαρού εισοδήματος, χωρίς να έχει προηγηθεί αμφισβήτηση από τον φορολογούμενο.

1. Εισοδήματα που μειώνουν το ελάχιστο (τεκμαρτό) καθαρό εισόδημα (άρθρο 28B)

Με το άρθρο 16 του νόμου 5073/2023 εισάγεται νέο άρθρο 28Β στον ΚΦΕ και προβλέπονται τα εισοδήματα που μειώνουν το ελάχιστο τεκμαιρόμενο κέρδος από την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας, όπως αυτό προσδιορίζεται στο άρθρο 28Α.

 

Για όσους λοιπόν εντάσσονται στη διάταξη του άρθρου 28Α και αποκτούν εισόδημα από μισθωτή εργασία ή σύνταξη του άρθρου 12 ή από αγροτική επιχειρηματική δραστηριότητα της παρ. 1 του άρθρου 21, το ελάχιστο (τεκμαρτό εισόδημα) που προσδιορίζεται με την παράγραφο 2 του άρθρου 28Α μειώνεται κατά ποσό που αντιστοιχεί στο εισόδημα που αποκτούν από τη μισθωτή εργασία, τη σύνταξη ή την αγροτική δραστηριότητα.

 

Επισήμανση
Για την αφαίρεση εισοδήματος από μισθωτές υπηρεσίες λαμβάνονται υπόψη όλες οι αμοιβές που εντάσσονται στο άρθρο 12 του ΚΦΕ (αμοιβές σε δικηγόρους πάγιας αντιμισθίας, αμοιβές μελών ΔΣ που φορολογούνται ως μισθωτές υπηρεσίες κ.λπ.). Δεν εντάσσονται σε αυτή την περίπτωση αμοιβές μελών ΔΣ που προκύπτουν από κέρδη ανώνυμης εταιρείας (διανομή) καθώς αποτελούν μέρισμα, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 1 του άρθρου 36 του ν. 4172/2013.

 

Επιπλέον σύμφωνα με την ΠΟΛ.1047/2015 μεταξύ των περιπτώσεων των δικαιούχων απόκτησης εισοδημάτων για τους οποίους θεωρείται ότι συντρέχει εργασιακή σχέση, λόγω της φύσης των εργασιών τους και συνεπώς οι αμοιβές τους εντάσσονται στο άρθρο 12 είναι και οι πιο κάτω:
α) τα εισοδήματα των ασκούμενων δικηγόρων και σπουδαστών που πραγματοποιούν πρακτική εξάσκηση,
β) τα εισοδήματα φυσικών προσώπων που απασχολούνται σε προγράμματα απόκτησης επαγγελματικής εμπειρίας,
γ) οι αποζημιώσεις ανέργων ή εργαζομένων από το κοινοτικό ή εθνικό ταμείο για την παρακολούθηση επιδοτούμενων σεμιναρίων επαγγελματικής κατάρτισης και επιμόρφωσης,
δ) τα εισοδήματα που αποκτούν δικαιούχοι προγράμματος «επανειδίκευσης, κατάρτισης και απόκτησης επαγγελματικής εμπειρίας» (αφορά πρώην εργαζομένους εταιριών που έκλεισαν και οι οποίοι υπάχθηκαν στα προγράμματα αυτά),
ε) τα εισοδήματα που αποκτούν συμβασιούχοι έργου στα Κ.Ε.Π., Δημόσιο και λοιπά Ν.Π.Δ.Δ.

 

στ) τα εισοδήματα που αποκτούν φοιτητές, μεταπτυχιακοί φοιτητές, υποψήφιοι διδάκτορες κ.λ.π. εξαιτίας της συμμετοχής τους σε ερευνητικά προγράμματα, καθώς επίσης και οι περιπτώσεις απόκτησης εισοδημάτων από περιστασιακά απασχολούμενους όπως φοιτητές, νοικοκυρές, άνεργοι κ.λπ. που συμμετέχουν σε εργασίες όπως, έρευνες αγοράς, συγκέντρωση ερωτηματολογίων, συλλογή παλιών αντικειμένων ή σιδήρων και οι οποίοι αποκτούν ευκαιριακά εισόδημα.
Συνεπώς, κατά.την άποψή μας, οι αμοιβές διαχείρισης ή και εκπροσώπησης που λαμβάνουν οι διαχειριστές σε Ο.Ε., Ε.Π.Ε. και Ι.Κ.Ε., καθώς και οι αμοιβές μελών Δ.Σ. Α.Ε. βάσει των διατάξεων της περ. δ’ της § 2 του άρθρου 12 του ν. 4172/2013, επειδή θεωρούνται ως εισόδημα από μισθωτή εργασία και φορολογούνται σύμφωνα με τις διατάξεις της § 1 του άρθρου 15 του ν. 4172/2013, θα λαμβάνονται υπόψη για τη μείωση των νέων διατάξεων.

Τέλος, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 12 του ΚΦΕ εισόδημα το εισόδημα από μισθωτή εργασία περιλαμβάνει και τα πάσης φύσεως εισοδήματος σε είδος που αποκτώνται στο πλαίσιο υφιστάμενης, παρελθούσας ή μελλοντικής εργασιακής σχέσης.

Συνεπώς, στο εισόδημα από μισθωτές το οποίο αφαιρείται από το ελάχιστο (τεκμαρτό) καθαρό εισόδημα που προσδιορίζεται με το άρθρο 28Α του ΚΦΕ πρέπει να αφαιρούνται και οι παροχές σε είδος που τυχόν λαμβάνουν οι υπόχρεοι (σχετική η ΠΟΛ.1219/2014).

1. Μειώσεις του ελάχιστου (τεκμαρτού) καθαρού εισοδήματος (άρθρο 28Γ)

Με το άρθρο 17 του ν. 5073/2023 εισάγεται άρθρο 28Γ στον ΚΦΕ με το οποίο ορίζονται οι περιπτώσεις που προβλέπονται μειώσεις του ελάχιστου τεκμαιρόμενου κέρδους για τους νέους επαγγελματίες και τους κατοίκους μικρών νησιών και οικισμών ενώ προβλέπεται η μη εφαρμογή των σχετικών διατάξεων για τους αναπήρους με ποσοστό αναπηρίας ογδόντα τοις εκατό (80%) και άνω, καθώς τους εκμεταλλευτές Επιβατηγών Δημόσιας Χρήσης οχημάτων (ΤΑΞΙ) με ποσοστό ιδιοκτησίας επί του οχήματος που δεν υπερβαίνει το είκοσι πέντε τοις εκατό (25%).

Σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 28Γ Το ελάχιστο (τεκμαρτό) καθαρό εισόδημα όπως αυτό προσδιορίζεται με το άρθρο 28Α και τις μειώσεις του άρθρου 28Β δεν εφαρμόζονται για τα τρία (3) πρώτα έτη από την πρώτη έναρξη της άσκησης της επαγγελματικής δραστηριότητας για όσους εντάσσονται στις διατάξεις των άρθρων 28Α έως 28Δ του ΚΦΕ, ενώ για το τέταρτο έτος το ελάχιστο (τεκμαρτό) καθαρό εισόδημα (όπως αυτό προσδιορίζεται με το άρθρο 28Α) μειώνεται κατά δύο τρίτα (2/3) και και κατά ένα τρίτο (1/3) για το πέμπτο έτος.

Έτη δραστηριότητας Μειώσεις
1ο έως 3ο έτος Μείωση 100% (μη εφαρμογή τεκμηρίου)
4ο έτος Μείωση κατά 2/3
5 έτος Μείωση κατά 1/3

Ένα ερώτημα που εγείρεται είναι εάν οι εν λόγω μειώσεις για το τέταρτο και πέμπτο έτος (εδάφια δεύτερο και τρίτο της παρ. 1 του άρθρου 28Γ) θα εφαρμόζονται στο ελάχιστο καθαρό εισόδημα όπως προσδιορίζεται αυτό με το άρθρο 28Α (α+β+γ περιπτώσεις) μετά από τις μειώσεις του άρθρου 28Β (μισθωτή εργασία, συντάξεις, κ.λπ.) ή πριν από αυτές.

Από τη γραμματική διατύπωση της διάταξης, η μείωση του άρθρου 28Γ πρέπει να γίνει στο ελάχιστο εισόδημα που προκύπτει από το άρθρο 28Α πριν τις μειώσεις του άρθρου 28Β καθώς εάν η μείωση του άρθρου 28Γ εφαρμοστεί μετά τις μειώσεις του άρθρου 28Β, εμμέσως περιορίζεται στο 1/3 ή στα 2/3 και το εισόδημα από μισθωτές/συντάξεις/αγροτικά το οποίο ενδέχεται να μειώνει το ελάχιστο εισόδημα του άρθρου 28Α (δείτε το επόμενο παράδειγμα), ωστόσο αυτό αναμένεται να διευκρινιστεί από την ΑΑΔΕ.

 

Παράδειγμα
Ατομική επιχείρηση στο 4 έτος δραστηριότητας έχει τα παρακάτω στοιχεία που προσδιορίζουν το ελάχιστο καθαρό εισόδημα του άρθρου 28Α:
– Ακαθάριστα έσοδα: 30.000 ευρώ
– Μέσος όρος ΚΑΔ: 25.000 ευρώ
– Υπάλληλος με μικτό ετήσιο εισόδημα: 13.000 ευρώ
– Συνολικό κόστος μισθοδοσίας: 15.000 ευρώ
– Εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες:  3.000 ευρώ

Το ελάχιστο ετήσιο εισόδημα προσδιορίζεται ως εξής:
α) Σύγκριση ελάχιστου εισοδήματος έως το 6 έτος (10.920) με εισόδημα υπαλλήλου 13.000 (10. 920 <13.000 άρα ελάχιστο εισόδημα περίπτωσης α=13.000
β) Προσαύξηση 10% συνολικού κόστους μισθοδοσίας  (10%*15.000) = 1.500
γ) Προσαύξηση διαφορά τζίρου με μέσο όρο (30.000 – 25000 = 5.000 * 5% = 250)
Ελάχιστο εισόδημα άρθρου 28Α = (13.000 + 1.500 + 250 = 14.750)

Εφαρμογή μειώσεων με τη σειρά των άρθρων 28Α, 28Β, 28Γ:
Ελάχιστο εισόδημα μετά τις μειώσεις 28Β (εισόδημα από μισθωτές) = 14.750 – 3.000 = 11.750
Εφαρμογή μείωσης κατά 2/3 άρθρου 28Γ: 11.750/3 = 3916*2 = 7.833
Ελάχιστο εισόδημα μετά την εφαρμογή του άρθρου 28Α 28Β και 28Γ = 11.750 – 7.833 = 3.917

Εφαρμογή μειώσεων πρώτα του άρθρου 28Γ και μετά η μείωση του 28Β:
Εφαρμογή μείωσης κατά 2/3 άρθρου 28Γ: 14.750/3 = 4916*2 = 9.833
Ελάχιστο εισόδημα μετά την εφαρμογή του άρθρου 28Α και 28Γ = 14.750 – 9.833 = 4.917
Ελάχιστο εισόδημα μετά τις μειώσεις 28Β (εισόδημα από μισθωτές) = 4.917 – 3.000 = 1.917

Αναφορικά με το ως άνω θέμα, πρέπει να περιμένουμε τις διευκρινίσεις της Α.Α.Δ.Ε. Κατά την άποψή μας, η πιο δίκαιη αντιμετώπιση είναι να ακολουθηθεί η εφαρμογή των μειώσεων πρώτα του άρθρου 28Γ και έπειτα η μείωση του 28Β.

Λοιπές μειώσεις άρθρου 28Γ
Σύμφωνα με την παράγραφο 2 του άρθρου 28Γ, το ποσό του άρθρου 28Α μειώνεται κατά το ήμισυ (1/2) για :
– υπόχρεους που είναι πολύτεκνοι,
– για υπόχρεους που παρουσιάζουν αναπηρία ίση ή μεγαλύτερη του εξήντα επτά τοις εκατό (67%),
– για γονείς μονογονεϊκής οικογένειας με ανήλικα τέκνα και για γονείς με τέκνα με ποσοστό νοητικής ή σωματικής αναπηρίας τουλάχιστον εξήντα επτά τοις εκατό (67%), εφόσον είναι άγαμα, διαζευγμένα ή σε χηρεία που θεωρούνται εξαρτώμενα, κατά την περ. γ) της παρ. 1 του άρθρου 11 και

 

ων (ΤΑΞΙ) με ποσοστό ιδιοκτησίας επί του οχήματος που δεν υπερβαίνει το είκοσι πέντε τοις εκατό (25%).

Επισήμανση για του πολύτεκνους
Σύμφωνα με το εδάφιο 1 του άρθρου 6 του νόμου 3454 (ΦΕΚ 75Α’/ 7.4.2006), οι περιλαμβανόμενοι στις κατηγορίες του άρθρου 5 του ίδιου νόμου χαρακτηρίζονται πολύτεκνοι στις ακόλουθες περιπτώσεις :
«1. Πολύτεκνοι υπό την έννοια του παρόντος νόμου είναι οι γονείς οι έχοντες τη γονική μέριμνα και επιμέλεια τεσσάρων τουλάχιστον τέκνων από έναν ή περισσότερους γάμους ή νομιμοποιηθέντων ή νομίμως αναγνωρισθέντων ή υιοθετημένων, τα οποία είναι άγαμα και δεν έχουν συμπληρώσει το εικοστό τρίτο (23ο) έτος της ηλικίας τους ή σπουδάζουν σε αναγνωρισμένες τριτοβάθμιες σχολές πανεπιστημιακής και τεχνολογικής εκπαίδευσης και αναγνωρισμένα εκπαιδευτικά ιδρύματα της ημεδαπής ή της αλλοδαπής ή εκπληρώνουν τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις και δεν έχουν συμπληρώσει το εικοστό πέμπτο (25ο) έτος της ηλικίας τους.

 

Στα τέκνα αυτά συνυπολογίζονται και αυτά με οποιαδήποτε αναπηρία σε ποσοστό εξήντα επτά τοις εκατό (67%) και άνω ισοβίως, ανεξαρτήτως ηλικίας και οικογενειακής κατάστασης.

 

1. Ο γονέας χωρίς σύζυγο, ο οποίος έχει τη γονική μέριμνα και επιμέλεια των τέκνων του και είναι μόνος υπόχρεος σε διατροφή αυτών, θεωρείται πολύτεκνος, εφόσον έχει τρία τέκνα από τον ίδιο ή διαφορετικούς γάμους ή νομιμοποιηθέντα ή νομίμως αναγνωρισθέντα ή υιοθετημένα ή εκτός γάμου γεννηθέντα, τα οποία είναι άγαμα και δεν έχουν συμπληρώσει το εικοστό τρίτο (23ο) έτος της ηλικίας τους ή σπουδάζουν σε αναγνωρισμένες τριτοβάθμιες σχολές πανεπιστημιακής και τεχνολογικής εκπαίδευσης και αναγνωρισμένα εκπαιδευτικά ιδρύματα της ημεδαπής ή της αλλοδαπής ή εκπληρώνουν τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις και δεν έχουν συμπληρώσει το εικοστό πέμπτο (25ο) έτος της ηλικίας τους.

 

Στα τέκνα αυτά συνυπολογίζονται και όσα έχουν οποιαδήποτε αναπηρία σε ποσοστό εξήντα επτά τοις εκατό (67%) και άνω, ισοβίως, ανεξαρτήτως ηλικίας.

 

1. Αν ο ένας από τους γονείς κατέστη ανάπηρος εξ οιασδήποτε αιτίας ή ανάπηρος πολέμου σε ποσοστό εξήντα επτά τοις εκατό (67%) και άνω ισοβίως, αυτός θεωρείται πολύτεκνος, εφόσον έχει τρία τέκνα εκ των υπαγομένων σε μία από τις περιπτώσεις της πρώτης παραγράφου.

 

1. Σε περίπτωση θανάτου και των δύο γονέων, τα απορφανισθέντα τέκνα αποτελούν ιδίαν οικογένεια και, αν είναι τουλάχιστον δύο, απολαμβάνουν όλα τα ευεργετήματα των πολυτέκνων και των τέκνων των πολυτέκνων, υπό τους περιορισμούς της πρώτης παραγράφου του παρόντος άρθρου».

2. «Πέναλτι» αποδείξεων – Καθαρό εισόδημα που λαμβάνεται υπόψη για επιδόματα

Σύμφωνα με την παράγραφο 5 του άρθρου 28Α,  για την εφαρμογή των διατάξεων που θέτουν προϋποθέσεις για τη λήψη προνοιακών και κοινωνικών επιδομάτων, καθώς και της περ. β) της παρ. 6 του άρθρου 15, το εισόδημα που λαμβάνεται υπόψη δεν μπορεί να υπολείπεται του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος που προσδιορίζεται με τα άρθρα 28Α έως 28Δ.

Συνεπώς για τις ατομικές επιχειρήσεις το ελάχιστο (τεκμαρτό) καθαρό εισόδημα, που προκύπτει από τα άρθρα 28Α έως 28Δ θα είναι το πραγματικό εισόδημα το οποίο θα προσμετράται με τυχόν άλλα εισοδήματα για τον προσδιορισμό του απαιτούμενου ποσού αποδείξεων (30% ή 20%) με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμών.

1. Ζημιά

Σύμφωνα με το άρθρο 14 του ν. 5073/2023  στο άρθρο 27 προστίθεται παράγραφος 6 η οποία ορίζει τα εξής: «6. Ο προσδιορισμός του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος κατ’ εφαρμογή των άρθρων 28Α έως 28Δ δεν επηρεάζει την εφαρμογή της παρ. 1 και η πραγματοποιηθείσα ζημία δύναται να μεταφέρεται προς συμψηφισμό με λογιστικό ποσό των δηλωθέντων επιχειρηματικών κερδών».

Συνεπώς η ζημιά που προκύπτει από τον λογιστικό προσδιορισμό των αποτελεσμάτων ατομικής επιχείρησης της οποία το φορολογητέο καθαρό εισόδημα προσδιορίζεται με τα άρθρα 28Α έως 28Δ δεν χάνεται και μεταφέρεται για συμψηφισμό με τα επιχειρηματικά κέρδη διαδοχικά στα επόμενα πέντε (5) φορολογικά έτη.

Να θυμίσουμε εδώ ότι βάσει των διατάξεων του άρθρου 27 του ΚΦΕ, ειδικά σε ό,τι αφορά στα φυσικά πρόσωπα που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα, ο συμψηφισμός των ζημιών γίνεται μόνο με μελλοντικά κέρδη από επιχειρηματική δραστηριότητα και όχι με άλλα εισοδήματα του φυσικού προσώπου, όπως μισθούς και συντάξεις, ενοίκια ακινήτων, κ.λπ. του ίδιου φορολογικού έτους.

 

Ερώτημα προκύπτει για παράδειγμα σε περίπτωση ατομικής επιχείρησης η οποία εντάσσεται στις διατάξεις των άρθρων 28Α έως 28Δ της οποίας όμως οι μεταφερόμενες ζημιές μειώνουν σε ένα φορολογικό έτος τα κέρδη σε ύψος κατώτερο από το ελάχιστο εισόδημα που προσδιορίζεται στο φορολογικό έτος αυτό.

Παράδειγμα Α’
Έτος 2023
Ακαθάριστα έσοδα 20.000
Λογιστικά κέρδη: -5.000
Αποτέλεσμα μετά τη φορ. αναμόρφωση: -4.000
Άρα ζημιά (φορολογική) προς μεταφορά: -4.000

Έτος 2024
Ακαθάριστα έσοδα 30.000
Καθαρά κέρδη  2024: 15.000
Μεταφορά ζημιάς έτους 2023: -4000
Καθαρό κέρδος προς φορολόγηση: 11.000
Τεκμαιρόμενο εισόδημα: 12.012

Άρα η ζημία μεταφέρθηκε μεν, αλλά δεν επηρέασε το τρόπο φορολόγησης του ατομικού επιχειρηματία, αφού θα φορολογηθεί βάσει του τεκμαιρόμενου εισοδήματος.

Παράδειγμα Β’

Έτος 2023
Ακαθάριστα έσοδα 20.000
Λογιστικά κέρδη: -5.000
Αποτέλεσμα μετά τη φορ. αναμόρφωση: -4.000
Άρα ζημιά (φορολογική) προς μεταφορά: -4.000

Έτος 2024
Ακαθάριστα έσοδα 30.000
Καθαρά κέρδη  2024: 18.000
Μεταφορά ζημιάς έτους 2023: -4000
Καθαρό κέρδος προς φορολόγηση: 14.000
Τεκμαιρόμενο εισόδημα: 12.012

Άρα η ζημία μεταφέρθηκε και επειδή το δηλωθέν εισόδημα είναι μεγαλύτερο από το τεκμαιρόμενο, ο ατομικός επιχειρηματίας φορολογήθηκε βάσει του μεγαλύτερου.

1. Προκαταβολή έτους 2024

Με το άρθρο 20 του ν. 5073/2023 προβλέπεται η μείωση κατά το ήμισυ του ποσού της προκαταβολής φόρου, κατά το οποίο το τεκμαρτώς προσδιορισθέν εισόδημα υπερβαίνει το δηλωθέν, για το έτος 2024.

Συγκεκριμένα Στο άρθρο 72 του ν. 4172/2013 (ΚΦΕ)  περί μεταβατικών διατάξεων, προστίθεται παρ. 87 ως εξής:
«87. Αν το εισόδημα από την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας φορολογικού έτους 2023 προσδιορίζεται σύμφωνα με τα άρθρα 28Α έως 28Δ του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α’ 167), το ποσό προκαταβολής φόρου του άρθρου 69 επί του ποσού, κατά το οποίο το τεκμαρτώς προσδιορισθέν εισόδημα υπερβαίνει το δηλωθέν, μειώνεται για το έτος 2024 κατά το ήμισυ.»

Παράδειγμα:
Έστω ότι τα κέρδη ατομικής επιχείρησης για το 2023 ανέρχονται στο ύψος των 9.000 ευρώ και με την εφαρμογή των άρθρων 28Α έως 28Δ προκύπτει ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα 17.000 ευρώ, η προκαταβολή του φόρου που αντιστοιχεί στο καθαρό κέρδος των 8.000 ευρώ (17.000-9.000) θα μειωθεί στο μισό.

Read more at Taxheaven: https://www.taxheaven.gr/news/65991/elaxisto-tekmarto-kaoaro-eisodhma-atomikwn-epixeirhsewn-epishmanseis-kai-shmeia-poy-prepei-na-dieykrinistoyn